Hàng trăm năm qua từ ngày 27-29/9 âm lịch hàng năm, Nhân dân và chính quyền thành phố Hà Tiên long trọng tổ chức Lễ hội truyền thống kỷ niệm ngày mất của bà Mạc Mi Cô. Tùy từng thời điểm lịch sử mà quy mô tổ chức có khác nhau, riêng năm nay là tròn 260 năm nên tổ chức lớn hơn. Đến nay thành phố Hà Tiên đã hoàn thành các bước chuẩn bị Lễ hội…
Theo gia phả, tộc phả họ Mạc ở Hà Tiên, thì Mạc Mi Cô (1750-1763) là người con gái duy nhất trong số7 người con của Mạc Thiên Tứ, tức cháu nội của Mạc Cửu (người có công khai phá, hình thành vùng đất Hà Tiên), và được người đời sau nhắc nhiều nhất bởi từ những câu chuyện dân gian, truyền miệng đã được lưu truyền từ bao đời nay xung quanh cuộc đời người tiểu thư yểu mệnh này với nhiều huyền tích, như vừa sinh ra đã cómái tóc đen dài, và đã biết nói,… ông Ba Năng, cán bộ Ban Quản lýkhu di tích lịch sử núi Bình San cho biết “Việc Cô Năm (bà Mạc Mi Cô) cólinh ứng như những lời đồn hay không thì chẳng ai kiểm chứng được. Nhưng những chuyện huyền bíxung quanh Cô Năm thì đã được lưu truyền từ bao đời nay. Cô Năm chết khi còn rất nhỏ và từ khi sinh ra đến khi mất, ngoài cha mẹ ra, chỉ vài người thấy mặt cô”[1].

Hình ảnh quảng bá Lễ hội truyền thống kỷ niệm ngày mất của bà Mạc Mi Cô từ ngày 27- 29/9 Âm lịch (nhằm ngày 10-12/11/2023).
Tuy nhiên, điều được truyền tụng nhiều nhất là tiểu thư Mạc Mi Cô rất hiếu thảo với cha mẹ, thùy mị, tính nết hiền hòa nhã nhặn, phúc hậu, đoan trang, và đức tính đáng quý nhất là lòng nhân ái, coi trọng việc từ thiện, yêu thương người nghèo khổ, hay tìm giúp đỡ những người đơn côi cô quả, hoặc chẳng may gặp hoàn cảnh khó khăn… Cũng có thể chính vì những đức tính tốt đẹp ấy mà bà Mạc Mi Cô được người đời sau nhắc nhở, tôn vinh, thờ cúng. Hàng năm, Ban bảo vệ Di tích danh thắng Núi Bình San cùng Nhân dân, chính quyền Hà Tiên long trọng tổ chức Lễ giỗ, Nhân dân ở khắp nơi cùng nhau về Hà Tiên để chiêm bái, ngưỡng vọng bà Mạc Mi Cô và thành tâm khấn nguyện những điều may mắn, tốt đẹp cho gia đình, người thân, cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa…
Năm nay, nội dung phần Lễ gồm: (1) an chức sự, khai chung cổ; (2) nghi thức tắm bà; (3) viếng mộ bà; (4) lễ tiền tế, lễ tế sanh, lễ chánh tế; (5) cúng tiền hiền, hậu hiền; (6) dâng hương tại đền thờ bà, Nhân dân chiêm bái…
Về phần Hội, ngoài các hoạt động nghệ thuật khai mạc Lễ hội, tại khuôn viên Đền thờ bà Mạc Mi Cô còn diễn ra các hoạt động văn hóa văn nghệ như: (1) Hội thi trang trí gian hàng ẩm thực; (2) Các hoạt động trưng bày, giới thiệu sản phẩm thương mại và quảng bá du lịch, và tổ chức giải Cờ Vua; (3) Chương trình văn nghệ “Ngày hội quê hương”; (4) Hội thi các trò chơi dân gian,…

Công viên Văn hóa Bình San và Đền thờ bà Mạc Mi Cô, nơi diễn ra Lễ hội truyền thống kỷ niệm ngày mất của bà Mạc Mi Cô năm 2023
Bà Nguyễn Thị Mộng Quyên- Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Du lịch thành phố Hà Tiên cho biết: “Về quy mô năm nay tổ chức lớn hơn các năm trước, nhất là việc tổ chức các hoạt động trưng bày, giới thiệu sản phẩm thương mại và quảng bá du lịch được chuẩn bị chỉnh chu, bài bản hơn. Theo đó, năm nay thiết kế 12 gian hàng trưng bày, quảng bá, tiêu thụ trên 50 loại sản phẩm tiêu biểu được sản xuất từ nông thôn, hay sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên của thành phố Hà Tiên. Đặc biệt, thành phố cũng đã tạo điều kiện để kết nối quảng bá du lịch như sự tham gia của Công ty Cổ phần Du lịch và Tiếp thị du lịch- Vietravel Chi nhánh Rạch Giá, Công ty TNHH Newstartourist; đồng thời còn kết nối quảng bá, tiêu thụ sản phẩm của nhiều doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh như: Nước mắm Mỹ Hảo (Phú Quốc), Yến sào Fanza,…”. Ông Ngô Thành Trung- Giám đốc Doanh nghiêp tư nhân Nước mắm Mỹ Hảo- Phú Quốc cũng cho biết: “Lần đầu tiên được kết nối quảng bá, tiêu thụ sản phẩm tại sự kiện này, Doanh nghiêp Nước mắm Mỹ Hảo chúng tôi rất trân trọng và lựa chọn dòng sản phẩm chất lượng, phù hợp với nhu cầu của người tiêu dùng để trưng bày, giới thiệu. Xin cám ơn Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Du lịch thành phố Hà Tiên đã tạo điều kiện cho nước mắm Mỹ Hảo- Phú Quốc có thêm cơ hội kết nối quảng bá, tiêu thụ sản phẩm tốt hơn trong thời gian tới”.
Thời gian qua, Ủy ban nhân dân tỉnh đã quan tâm chỉ đạo nâng cấp quy mô tổ chức các lễ hội trên địa bàn tỉnh nhằm khơi dậy niềm tự hào về truyền thống lịch sử, văn hóa của người Kiên Giang. Nhờ vào điều kiện đó và các yếu tố liên quan, những năm qua Hà Tiên đã có nhiều giải pháp để thúc đẩy phát triển du lịch; khai thác hiệu quả các loại hình du lịch của địa phương như: lễ hội truyền thống, du lịch sinh thái biển đảo, nghỉ dưỡng, du lịch tâm linh, du lịch cộng đồng,… Lễ hội này sẽ góp phần tạo nên diện mạo mới của du lịch- thương mại thành phố Hà Tiên đối với du khách trong và ngoài nước.
Tác giả: Quốc Giang


